این مقاله نقدی است بر مدل و تعریف جدید ارائه شده برای فشار اسمزی که توسط پارسافر و همکاران ارائه شده است [J. Sci. I. R. Iran, Vol. 10, No. 4, 233 (1999)]. مدل ارائه شده عبارت است از یک سیستم بسته شامل یک کیلوگرم حلال بعلاوه m مول حل شونده در دمای ثابت که تحت فشار P0 + p قرار دارد، به طوریکه P0 فشار استاندارد و p فشار اسمزی مربوط به محلول m مولال است. در این سیستم در حالیکه تعداد کل مول ها، دما و فشار مشخص هستند، حجم سیستم نیز معین شده است. در این مدل ادعا می شود که حجم محلول تحت فشار P0 + p برابر است با حجم یک کیلوگرم حلال خالص که تحت فشار استاندارد P0 قرار دارد. مقاله حاضر نشان می دهد که این دو حجم نمی توانند با هم برابر باشند و تفاوتشان نیز قابل اغماض نیست. همچنین بکارگیری یک معادله حالت برای محاسبه فشار اسمزی و فعالیت توسط پارسافر و همکاران مورد سوال واقع شده است.

اثر پنج سطح پتانسیل اسمزی روی رشد و سه سطح pH بر رشد میسلیوم سه گونه فوزاریومFusarium semitectum ،F. moniliform   F. solani وجدا شده از مزارع سیب زمینی و گندم استان گلستان در روی محیط کشت سیب زمینی دکستروز آگار (PDA) مورد بررسی قرار گرفت. نتایج نشان دادند که مناسب ترین پتانسیل برای هر سه گونه -1 مگاپاسکال و مناسب ترین pH برای گونه F. semitectum و F. solani برابر 5.6 و برای F. moniliforme برابر 6.5، در حالی که نامناسب ترین پتانسیل برای گونه یاد شده به ترتیب پتانسیل اشباع، پتانسیل اشباع و 2- مگاپاسکال و نامناسب ترین pH به ترتیب 4.5، 4.5 و 5.6 می باشد.

قارچ Aspergillus parasiticus با تولید افلاتوکسین B1 تاثیرات جبران ناپذیری بر مصرف کنندگان مواد غذایی آلوده به این زهرابه قارچی می گذارد. در این پژوهش، تیمارهای مختلف pH و غلظت NaCl در محیط کشت مایع قارچ اثر داده شدند و توکسین زایی آنها با استفاده از سه روش محیط کشت نارگیل - آگار، TLC و HPLC بررسی و مشخص شد که افلاتوکسین های تولیدشده به وسیله این قارچ، زیر نور UV خاصیت فلورسانس دارند. بیشترین توکسین زایی و رشد را در تیمار اسیدیته به ترتیب در 6 و 5 و در تیمار NaCl با غلظت 3 و صفر درصد شاهد بودیم. غلظت های بالای نمک باعث جلوگیری از رشد و به تبع آن، تولید توکسین آن می شود. افلاتوکسین B1 بیشترین توکسین تولیدی این قارچ است، بنابراین می توان با کنترل این دو عامل از رشد و تولید افلاتوکسین این قارچ تا حدود زیادی پیشگیری کرد و از تاثیرات سوء آن جلوگیری به عمل آورد.

مقدمه: آلبومین سرم انسانی (HSA) پروتئینی است تک زنجیره ای با 585 اسید آمینه و وزن مولکولی 67.5 kD می باشد که نقش مهمی در حمل اسیدهای چرب، داروها، هورمون ها و کاتیون های مختلف در خون به عهده دارد. HSA به تنهایی 30% و با کمک کاتیون های همراه آن تا 80% فشار اسمزی خون را تامین می کند. در این مطالعه به منظور بررسی اثر تب در تامین فشار اسمزی خون توسط آلبومین بر همکنش آلبومین، ماده فعال سطحی در دماهای مورد نظر مطالعه شد.مواد و روش ها: در این مطالعه تجربی تغییر فاز آلبومین سرم انسانی در دماهای 35ºc و 45ºc در بافر فسفات 10mM و pH=7 در حضور غلظت های مختلف سدیم دودسیل سولفات (SDS) از طریق اسپکتروسکوپی مطالعه شد. محاسبات انجام شده بر اساس روابط فیزیکی شیمیایی موجود در منابع ذکر شده انجام گرفت. هر آزمایش سه بار تکرار و میانگین آن گزارش شد.یافته های پژوهش: نتایج نشان داد که آلبومین در دماهای 35ºc و 45ºc در مجاورت SDS طی سه مرحله (I تا III) تغییر فاز می دهد که مرحله III تغییر فاز در هر دو دما از نظر ترمودینامیکی دارای پایداری یکسانی می باشد. اما مرحله I و II تغییر فاز برای دماهای 35ºc و 45ºc دارای پایداری متفاوتی می باشد. نتیجه گیری نهایی: برهمکنش HSA-SDS در 35ºc و 45ºc ناشی از برهمکنش های الکترواستاتیکی است زیرا مراحل I و II تغییر فاز در ناحیه برهمکنش های الکترواستاتیکی واقع شده است و ساختار HSA در 45ºc به علت تضعیف برهمکنش های الکترواستاتیکی ناپایدارتر از 35ºc است. بنابراین در حالت تب (افزایش دمای بدن از 37ºc به 42ºc) چگالی بار سطحی آلبومین و نقش آن در تامین فشار اسمزی کاهش می یابد و با افزایش میزان ادرار نقش مهمی را در کاهش دمای بدن بر عهده می گیرد.

زمینه و اهداف: تعیین فشار اسمزی کلوییدی (COP) در بررسی تبادل مایعات بدن از نظر بالینی حایز اهمیت است . ارتباط بین فشار اسمزی کلوییدی و غلظت پروتئین تام(TP) ، اگر نسبت آلبومین به گلبولین (A/G) ثابت باشد، ارایه شده اما بدیهی است که تغییرات A/G بر روی COPاثر می گذارد. از طرف دیگر، تغییرات  A/Gموجب تغییر در جذب نوری پروتئین ها (Abs) می شود. لذا هدف از این مطالعه ، به دست آوردن فشار اسمزی کلوییدی با استفاده از پروتئین تام و جذب نوری پروتئین ها بود تا در شرایط متفاوت A/G کاربرد بالینی داشته باشد.روش بررسی: 300 میلی لیتر سرم انسانی مورد بررسی قرار گرفت . با اضافه کردن پروتئین ، سرم هایی باغلظت های بین 8-11 گرم در دسی لیتر با A/G های متفاوت تهیه شد. هر یک از سرم های تهیه شده با A/G خاص ، در غلظت های متفاوت رقیق شد و برای هر نمونه رقیق COP، TP و Abs اندازه گیری شد و رابطه ای بین COP با TP و Abs به دست آمد. سپس به منظور اعتبار بخشیدن به این رابطه از نظر بالینی 50 نمونه سرم بیماران بستری در بیمارستان در 3 گروه «پروتئین کمتر از 5گرم در دسی لیتر»، «بین 5 و 6 گرم در دسی لیتر» و «بیشتر از 6 گرم در دسی لیتر»، تحت اندازه گیری TPو Abs قرار گرفت وCOP آنها بر اساس رابطه فوق محاسبه و مستقیما توسط دستگاه کلویید اسمومتر اندازه گیری شد. عدم تفاوت معنی دار بین  COP محاسبه شده و اندازه گیری شده ، به عنوان وجود اعتبار بالینی رابطه تلقی شد. یافته ها: نتایج نشان داد که تساوی زیر می تواند بهترین رابطه بین پارامترهای فوق در مطالعات آزمایشگاهی را بیان کند:COP=1.8×TP×Abs+5.5     (r2=0.92)بحث و نتیجه گیری: از آنجا که در بعضی اختلالات بالینی نسبت A/G بسته به شرایط طبیعی تغییر می کند و جذب نوری ماورا بنفش ممکن است با تغییر در A/G متفاوت باشد و با توجه به کاربرد بسیار آسان تر Abs نسبت به محاسبه نسبت A/G ، این روش برای محاسبه COP در موارد عدم دسترسی به اندازه گیری مستقیم می تواند روشی آسان یاب باشد. این روش برای محاسبه COP در موارد عدم دسترسی به اندازه گیری مستقیم می تواند روشی آسان یاب باشد.

در این تحقیق مکانیزم تنظیم اسمزی و یونی شانه دار دریای خزر، Mnemiopsis leidyi، با استفاده تدریجی از محیطهایی با شوریهای مختلف (8، 13، 18 و 23ppt) با نسبت ترکیبات نمکی دریای خزر در شرایط آزمایشگاهی (دمای ثابت 2±24 درجه سانتی گراد) و شانه دارانی با اندازه 3 – 5/1 سانتیمتر (طول کل) مورد بررسی قرار گرفت. نتایج نشان داد که M. leidyi در دامنه شوریهای مورد مطالعه قابلیت تطابق اسمزی با محیط خود را داشته و اسمولاریته مایع مزوگله (مایع پیکری شانه دار) بمیزان 22 – 2 میلی اسمول در لیتر بیشتر از اسمولاریته محیط می باشد. نتایج بررسی تنظیم یونی نشان داد که این موجود توانایی تنظیم بعضی از یونها از جمله کلسیم و سولفات را دارد. بطوریکه مقدار کلسیم در شوری 8ppt در مایع بدن و یون سولفات در شوری  13pptمحیط با اختلاف معنی دار بیشتر است. در مورد یونهای کلر، منیزیم و پتاسیم در شوریهای مذکور، هیچ گونه تنظیمی دیده نشد.

در این بررسی چگونگی سازگاری بچه تاسماهیان ایرانی (Acipenser persicus) با شوری های مختلف 5)، 10 و 15 گرم در لیتر( مورد مطالعه قرار گرفت. بچه ماهیان در سه وزن 1.5، 3 و 5 گرم از آب شیرین به آب شور با غلظت های بالا انتقال یافتند. غلظت سدیم، پتاسیم و کلر سرم خون و تغییرات اندازه و تعداد سلول کلراید در آبشش اندازه گیری شدند. غلظت سدیم در سرم خون در شوریهای افزونتر دارای یک روند نامحسوس بوده ولی غلظت پتاسیم یک روند کاهشی را نشان داده است. تغییرات اندازه سلول کلراید در شوریهای مختلف 0.3± 8.6-13 میکرون بوده است و تغییرات تعداد 3± 25-65 عدد در پنج جفت از رشته آبششی بوده است. سلول کلراید هم از لحاظ تعداد و هم از لحاظ اندازه با افزایش شوری و زمان افزایش می یابد. براساس این نتایج می توان بیان نمود که افزایش تحمل شوری تابع اندازه بدن بچه ماهی می باشد.

در این تحقیق ترکیب پلاسمای منی شامل ترکیب یونی (میلی مول در لیتر) و فشار اسمزی (میلی اسمول بر کیلوگرم) در تاس ماهی ایرانی و ارتباطات فیزیولوژیک آنها در تکرارهای مختلف اسپرم کشی (3 تکرار با توالی 12 ساعت بعد از رسیدگی جنسی) بررسی شد. به این منظور از منی 9 مولد تاس ماهی ایرانی که 24 ساعت بعد از تحریک اسپرم سازی با تزریق داخل عضلانی عصاره هیپوفیز تاس ماهی به روش اسپرم کشی دستی استحصال شدند، استفاده شد. متوسط مقدار اسمولالیتی، سدیم، پتاسیم، کلر، کلسیم و منیزیم در اسپرم کشی اول به ترتیب 82.56±8.1 (میلی اسمول بر کیلوگرم)، 0.79±0.03, 21.11±5.41, 6.92±0.88, 62.44±6.82 و 0.51±0.03 (میلی مول در لیتر) بود. فشار اسمزی در اسپرم کشی اول از اسپرم کشی های دوم و سوم بیشتر بود (P<0.05). غلظت یون های تک ظرفیتی بیشتر از یون های دو ظرفیتی بود (P<0.001). تغییرات منیزیم، کلر و سدیم مانند دیگر یون ها و فشار اسمزی نبود، یعنی در اسپرم کشی دوم کاهش و در اسپرم کشی سوم افزایش یافت. به هرحال، اختلاف معنی داری بین غلظت یون ها در تکرارهای مختلف اسپرم کشی مشاهده نشد (P>0.05).

به منظور بررسی اثر پتاسیم بر تنظیم فشار اسمزی و جذب آب در گیاه ذرت طرح پژوهشی با استفاده از طرح اسپلیت پلات در قالب طرح پایه بلوک های کامل تصادفی با تیمار اصلی (دورهای مختلف آبیاری 7=I0، 12=I1، 17=I2 و 22=I3 روز) و تیمار فرعی (سطوح مختلف کود پتاسیم(K1=50،K2=100  و  K3=150کیلو گرم در هکتار) و سه تکرار اجراگردید تاریخ کاشت نیمه اول مرداد ماه 1387 در مزرعه موسسه آبیاری شهید سالمی شهرستان اهوازطراحی واجراگردید. در تیمار K1 تنظیم فشار اسمزی دیده نشد بعبارت دیگر با کاهش پتانسیل اسمزی رطوبت نسبی برگ سریعا کاهش پیدا کرد در نتیجه گیاه با یک تنش خشکی شدید مواجه شد.در تیمارهای (I0، I1) تنظیم فشار اسمزی یا دیده نشد یا درصورت وجود، شیب مقاومت در برابر کاهش RWC از نظر مقدار در نمودار Biphase تنظیم اسمزی، بسیار کم بود. نتایج تجزیه واریانس دورهای مختلف آبیاری، سطوح مختلف کود پتاسیم و اثر متقابل این دو بر عملکرد بیولوژیک، عملکرد دانه، شاخص برداشت معنی دار بود اما در مورد تعداد ردیف در بلال اثر سطوح مختلف کود پتاسیم و اثر متقابل تنش آب و سطوح مختلف کود پتاسیم بر این مولفه ی عملکردی معنی دار نگردید. تنش خشکی باعث کاهش عملکرد بیولوژیکی، عملکرد دانه، شاخص برداشت، وتعداد ردیف در بلال، تعداد دانه در ردیف و وزن هزار دانه گردید، تیمار I0 با عملکرد دانه 15.5 تن در هکتار بالاترین عملکرد را به خود اختصاص داد .

اثر فشار اسمزی (250، 300 و 350 میلی اسمول) و گلیسرول (پنج و هفت درصد) در رقیق کننده بر پایه لسیتین سویا بر کیفیت اسپرم گاو، پس از فرایند انجماد-یخ گشایی، در یک آزمایش فاکتوریل 3×2 در قالب طرح کاملا تصادفی با شش تکرار با استفاده از شش راس گاو نر هولشتاین بررسی شد. در مجموع، از کلیه گاوها، 36 بار اسپرم گیری (از هر گاو شش بار) شد. نمونه های منی بعد از ارزیابی اولیه، با هم مخلوط شده و به هر کدام از شش تیمار اختصاص یافتند. بعد از فرآیند انجماد و یخ گشایی، فراسنجه های جنبایی اسپرم با کمک سیستم CASA، زنده مانی، درصد اسپرم با غشای فعال و ریخت شناسی اسپرم، ارزیابی شد. نتایج نشان داد که جنبایی پیش رونده (89/48 درصد)، جنبایی کل (50/69 درصد)، سرعت در مسیر منحنی (µ m/s 80/168)، جنبایی عرضی سر (µ m/s 69/3) و مستقیم بودن مسیر طی شده (89/61 درصد) در تیمار با هفت درصد گلیسرول و فشار اسمزی 300 میلی اسمول، از سایر تیمارها بیشتر بود (05/0P<). در تیمارهای با هفت یا پنج درصد گلیسرول و فشار اسمزی 350 میلی اسمول، درصد اسپرم با غشای فعال (به ترتیب 14/23 و 63/25 درصد) و درصد زنده مانی اسپرم (به ترتیب 70/58 و 60/64 درصد) نسبت به سایر تیمارها، کمتر بود (05/0P<). ولی درصد اسپرم طبیعی در این دو تیمار (به ترتیب 34/92 و 57/92 درصد) نسبت به سایر تیمارها، بیشتر بود. نتایج این آزمایش نشان داد که رقیق کننده حاوی هفت درصد گلیسرول با فشار اسمزی 300 و یا 250 میلی اسمول، در محافظت از اسپرم گاو هلشتاین طی فرایند انجماد-ذوب، کارآمدتر است.